PROGRAM SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE
Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka w Wielkim Rychnowie
na lata 2025- 2028
„Dobra szkoła nie produkuje geniuszy, tylko zdrowe społeczeństwo”.
– Piotr Szrenawski
Wstęp
Edukacja zdrowotna jest prawem każdego ucznia i każdego dorosłego. Zdrowie to wartość, która pozwala realizować marzenia, cele, rozwijać się, zmieniać otoczenie, tworzyć dzieła kulturalne i materialne. Dobre samopoczucie i zdrowie mają kluczowe znaczenie dla osiągnięć dzieci i młodzieży. Jednym z głównych celów naszej szkoły jest promowanie zdrowego stylu życia i troska o zdrowie całej społeczności szkolnej.
Szkoła Promująca Zdrowie to taka, która tworzy sprzyjające warunki i podejmuje działania wspierające dobre samopoczucie, zdrowy rozwój psychofizyczny uczniów, nauczycieli oraz pracowników szkoły. W takiej szkole wszyscy: uczniowie, nauczyciele, rodzice, angażują się w działania na rzecz zdrowia, uczą się żyć zdrowiej i promują zdrowe nawyki, tworząc wokół siebie zdrowe środowisko.
Korzyści z udziału w projekcie i certyfikacji Szkoły Promującej Zdrowie:
- Podniesienie prestiżu naszej szkoły,
- Satysfakcja społeczności szkolnej i motywacja do dalszych działań,
- Możliwość wymiany doświadczeń i współpracy z innymi szkołami,
- Promocja idei szkoły promującej zdrowie na terenie kraju.
Standardy Szkoły Promującej Zdrowie obejmują cztery kluczowe obszary:
1. Struktura i organizacja szkoły sprzyjająca aktywnemu uczestnictwu społeczności szkolnej w działaniach na rzecz zdrowia oraz ich skuteczności i trwałości.
2. Tworzenie klimatu społecznego, który sprzyja zdrowiu i dobremu samopoczuciu uczniów, nauczycieli, pracowników oraz rodziców.
3. Realizacja edukacji zdrowotnej i programów profilaktycznych dla uczniów, nauczycieli i pracowników, z dążeniem do ich skuteczności.
4. Zapewnienie warunków i organizacji pracy oraz nauki, które wspierają zdrowie i dobre samopoczucie wszystkich członków społeczności szkolnej, przy jednoczesnym współdziałaniu z rodzicami.
W naszej placówce od lat podejmujemy działania mające na celu szerzenie idei zdrowego stylu życia. Działania te wpisują się w europejski program „Szkoła Promująca Zdrowie”, którego realizacja jest dla nas ważnym zadaniem. W roku szkolnym 2021/2022 zgłosiliśmy naszą szkołę do Kujawsko-Pomorskiej Sieci Szkół Promujących Zdrowie, zaś w lutym 2025 roku otrzymaliśmy Wojewódzki Certyfikat Szkoły Promującej Zdrowie.
Razem tworzymy zdrową i przyjazną szkołę, w której dbałość o zdrowie stanowi fundament codziennego funkcjonowania i rozwoju.
Odbiorcy programu:
- Uczniowie
- Rodzice
- Nauczyciele
- Pracownicy niepedagogiczni
Czas realizacji:
Lata szkolne 2024/2025 ( II semester), 2025/2026, 2026/2027, 2027/2028
Diagnoza – wskazanie problemów
Z przeprowadzonej autoewaluacji uwidoczniły, że w dalszym ciągu musimy kontynuować I systematycznie planować działania na rzecz promocji zdrowia dla całej społeczności szkolnej. Wynikiautoewaluacji pokazały nam także, że nieodzownym elementem Szkoły Promującej Zdrowie jest umocnienie rodziców w przekonaniu o pozytywnych efektach oraz słuszności realizacji koncepcji programu. Ich rozumienie, wsparcie i włączanie się w działania szkoły z zakresu promocji zdrowia to istotny i niezbędny wymiar budowania Szkoły Promującej Zdrowie. Badanie ukazało również, że powinniśmy organizować więcej szkoleń dotyczących promocji zdrowia dla wszystkich pracowników irodziców.
Na podstawie przeprowadzonej w społeczności szkolnej, obserwacji i diagnozy wyłoniono następujące problemy priorytetowe:
Po dokonaniu ewaluacji zrealizowanych działań wyniło, iż skuteczność działań oceniono na poziomie 89,3% realizacji. Sformułowano następujące wnioski dla edukacji zdrowotnej:
- Wprowadzenie warsztatów dotyczących zdrowego stylu życia w dobie technologii, które będą uczyć uczniów, jak zrównoważyć czas spędzany przed ekranem z innymi aktywnościami, takimi jak sport, czytanie książek i spotkania z rówieśnikami.
- Promowanie kampanii informacyjnych na temat negatywnych skutków nadmiernego korzystania
- Wprowadzenie programów mentorskich, gdzie starsi uczniowie będą wspierać młodszych w budowaniu pewności siebie i umiejętności interpersonalnych.
- Dalsze prowadzenie zajęć z zakresu umiejętności społecznych, które pomogą uczniom w rozwijaniu umiejętności komunikacyjnych, asertywności i zdolności do wyrażania swoich emocji oraz potrzeb.
- Intensyfikacja dotychczasowe działania promujące zdrowy tryb życia, zachęcać członków społeczności szkolnej do aktywności fizycznej.
- Podejmowanie działań zmierzających do poprawy relacji między uczniami.
- Zwiększanie świadomości społeczności szkolnej na temat właściwego odżywiania.
Cele programu
Cel główny: Poprawa jakości zdrowia wszystkich członków społeczności szkolnej w ujęciu holistycznym
Cele szczegółowe:
Program szkoły promującej zdrowie ma na celu:
- Kształtowanie pozytywnych relacji interpersonalnych oraz umiejętności współpracy i komunikacji.
- Wyposażenie uczniów w wiedzę na temat zdrowego stylu życia i zachowań prozdrowotnych.
- Rozwijanie nawyków prozdrowotnych u dzieci i młodzieży, które będą towarzyszyć im przez całe życie.
- Promowanie codziennych praktyk zdrowego stylu życia przez wszystkich członków społeczności szkolnej.
- Zachęcanie do aktywności fizycznej jako elementu codziennego funkcjonowania.
- Rozwijanie kompetencji miękkich i społecznych, takich jak empatia, asertywność i radzenie sobie w trudnych sytuacjach.
- Kształtowanie postawy prozdrowotnej, uwzględniającej konieczność samokontroli i dbania o własne zdrowie.
- Promowanie higieny osobistej, odpowiedniego wypoczynku, snu oraz aktywnego spędzania czasu wolnego.
- Uczenie radzenia sobie w sytuacjach trudnych, konfliktowych i niekomfortowych.
- Wzmacnianie poczucia własnej wartości i wiary we własne możliwości, wpływając na poczucie sprawczości uczniów.
Problemy priorytetowe:
▪ INTEGRACJA SPOŁECZNOŚCI SZKOLNEJ, TWORZENIE KLIMATU SPRZYJAJĄCEGO BUDOWANIU I PODTRZYMYWANIU POZYTYWNYCH RELACJI MIĘDZYLUDZKICH
▪ WSPIERANIE PRAWIDŁOWEGO ROZWOJU EMOCJONALNEGO I INTELEKTUALNEGO UCZNIÓW
▪ DOSKONALENIE WIEDZY I UMIEJĘTNOŚCI DOTYCZĄCYCH DBANIA O ZDROWIE FIZYCZNE
| PROGRAM SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE - pdf |
Plan SzPZ powstał przy współpracy z zespołem ds. Planu Wychowawczo- Profilaktycznego szkoły.
DZIAŁANIA CYKLICZNE PODEJMOWANE W NASZEJ SZKOLE W RAMACH ZAŁOŻEŃ PROGRAMU SzPZ:
1. Dzień Jabłka – wrzesień (28. IX): zachęcanie uczniów do spożywania owoców, a w szczególności jabłek i to pod różnymi jego postaciami. Święto jabłka to okazja, aby przypomnieć, że jedzenie warzyw i owoców jest podstawą, aby zapewnić sobie zdrowie, witalność i zminimalizować ryzyko wielu chorób. Każdy uczeń przyniesie do szkoły jabłko na 2 śniadanie.
2. Sprzątanie świata – wrzesień: aktywne spędzanie czasu na świeżym powietrzu, integracja zespołów klasowych, wspólne działania w słusznej sprawie, kształtowanie postaw proekologicznych.
3. Dzień Chłopaka- wrzesień: integracja zespołu klasowego
4. Światowy Dzień Uśmiechu- październik (5. X): kształtowanie postaw empatycznych, wzajemnej akceptacji szacunku
5. Noc w Bibliotece dla Koła Czytelniczego – październik: integracja międzyklasowa, kształtowanie postaw zdrowego spędzania wolnego czasu oraz rozwoju osobistego poprzez czytelnictwo
6. Światowy Dzień Walki z Otyłością- październik (24. X): kształtowanie nawyków zdrowego żywienia, edukacja prozdrowotna
7. Europejski Dzień Zdrowego Jedzenia i Gotowania - listopad (6. XI): wydarzenie propagujące nawyki zdrowego odżywania się, czytanie etykiet i składu pożywienia
8. Światowy Dzień Życzliwości – listopad (21. XI): kształtowanie postaw empatycznych, wzajemnej akceptacji szacunku
9. „Czysta szatnia”- konkurs przeprowadzany w miesiącu grudniu: wydarzenie mające na celu kształtowanie postaw higieny otoczenia
10. Wigilia klasowa- grudzień: integracja klasowa, głębsze poznanie się i zawiązywanie bliższych znajomości
11. Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy – styczeń: integracja, metoda wspólnej sprawy
12. Turniej ,,Rummikuba”( ferie): propagowanie gry planszowej jako alternatywy na spędzanie wolnego czasu; podniesienie poczucia własnej wartości oraz odniesienia sukcesu
13. Miniturniej z programowania - styczeń/luty: kształtowanie postaw podnoszących poczucie własnej wartości oraz odniesienia sukcesu
14. Dzień Bezpiecznego Internetu – luty: ma na celu przede wszystkim inicjowanie i propagowanie działań na rzecz bezpiecznego dostępu dzieci i młodzieży do zasobów Internetowych, zaznajomienie rodziców, nauczycieli i wychowawców z problematyką bezpieczeństwa on-line oraz promocję pozytywnego wykorzystywania Internetu.
15. Walentynki – luty: integracja, kształtowanie postaw szacunku do drugiej osoby oraz poszanowania uczuć innych
16. Dzień Pozytywnego Myślenia- luty: kształtowanie umiejętności radzenia sobie z emocjami, wydobywaniu przyjemnych emocji wpływających na stan równowagi psychicznej oraz mocy sprawczej
17. Turniej gry Super Farmer – marzec: propagowanie gry planszowej jako alternatywy na spędzanie wolnego czasu; podniesienie poczucia własnej wartości oraz odniesienia sukcesu
18. Światowy Dzień Wody – marzec: uwrażliwienie na kryzys wody na świecie, kształtowanie postaw proekologicznych
19. Powitanie wiosny - szkolne obchody Pierwszego Dnia Wiosny – marzec: integracja społeczności szkolnej
20. Dzień Mózgu – marzec: kształtowanie postaw propagujących równowagę emocjonalną
21. Dzień Kolorowej Skarpetki- marzec: kształtowanie postaw empatycznych
22. Dzień Ziemi- marzec: kształtowanie postaw proekologicznych
23. Światowy Dzień Świadomości Autyzmu- dzień „Na niebiesko” – kwiecień: kształtowanie postaw empatycznych
24. Światowy Dzień Pszczół- maj: kształtowanie postaw proekologicznych
25. Sportowy Dzień Dziecka – czerwiec: integracja społeczności szkolnej, kształtowanie postaw aktywnego spędzania czasu wolnego
26. Udział w gminnym konkursie „Zbiórka elektrośmieci”- czerwiec: kształtowanie postaw proekologicznych, integracja zespołu klasowego „ w słusznej sprawie”
Przez cały czas realizacji programu SzPZ realizowane będą:
- programy profilaktyczne, współpraca ze specjalistami: pedagogami, psychologami, terapeutami; m.in. „ Działaj z ImPetem”, „Unplugged”, „ Spójrz Śmielej”, „Rówieśnicy”, „Nie pal przy mnie proszę”
- programy ogólnopolskie: “Szklanka mleka” , „Owoce w szkole”, “Trzymaj formę”
- profilaktyka zdrowotna na terenie szkoły: przerwa na świeżym powietrzu, szkoła wolna od hałasów – szkoła bez dzwonka, „Różowa skrzyneczka”
- w ramach realizacji założeń programu SzPZ kontynuowane będą działania we współpracy z pielęgniarką szkolną, która na bieżąco dokonuje pomiarów wagi i wzrostu uczniów, oblicza wskaźnik BMI oraz edukuje uczniów w tym zakresie
- kontynuowane będą działania we współpracy z SKS „Sokół”, których głównym celem jest propagowanie jazdy rowerowej jako aktywnej i prozdrowotnej formy spędzania czasu wolnego oraz dbania o optymalny stan zdrowia.
Opracowanie: Aneta Cziczak
koordynator szkolnego zespołu SzPZ
w konsultacji z członkami szkolnego zespołu ds. SzPZ
Literatura:
Edukacja zdrowotna i promocja zdrowia w szkole / Barbara Woynarowska // W : Edukacja zdrowotna : podstawy teoretyczne, metodyka, praktyka / redakcja naukowa Barbara Woynarowska. – Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2017
Jak tworzymy szkołę promującą zdrowie : doświadczenia z realizacji projektu „Szkoła Promująca Zdrowie” w latach 1992-1995 / red. Barbara Woynarowska ; Polski Zespół ds.[do spraw] Projektu Szkoła Promująca Zdrowie. – Warszawa : Polski Zespół ds. Projektu “Szkoła Promująca Zdrowie”, 1995
SZKOŁA PROMUJĄCA ZDROWIE podręcznik dla szkół i osób wspierających ich działania w zakresie promocji zdrowie : praca zbiorowa / pod red. Barbary Woynarowskiej i Magdaleny Woynarowskiej-Sołdan – Warszawa : Ośrodek Rozwoju Edukacji, 2019
Szkoła promująca zdrowie : poradnik dla szkół i osób wspierających ich działania w zakresie promocji zdrowia : praca zbiorowa / pod red. Barbary Woynarowskiej. – Warszawa : Ośrodek Rozwoju Edukacji, 2016.